مذاکرات مجلس شورای ملی ۹ مرداد ۱۳۳۱ نشست ۲۲ – ویکینبشته

وکیل پور – درعرایضی که جلسه قبل عرض کردم چنداشتباه چاپی هست که میدهم باداره تندنویسی اصلاح کنند. نریمان – درعرایض جلسه گذشته بنده یک اصلاحات عبارتی هست که تصحیح میکنم و باداره تندنویسی میدهم. مکرم – (مخبر کمیسون دارایی) بیاناتی که جناب آقای نریمان فرمودندچون مفصل بود بنده نتوانستم یادداشت کنم که جزء جزء راتوضیح بدهم ودرحقیقت جواب داده باشم وازلایحه دفاع کرده باشم، ولی یک نکتهای راکه میخواستم عرض کنم این است که جناب آقای نریمان حودشان روزی وزیر دارایی بودهاند وحالا این بیاناتی که فرمودند هیچ توجه نکردند که منظورازاین لایحه این نبوده که املاک خالصه را تبانی بکنند وبه یک عده اشخاص غیر از رعایا بفروشند روح این قانون ومنظوردولت ونظر مجلس شورای ملی غیرازاین نیست که به رعایا وزارعین کمک بشود حالا اگر احیاناً در املاکی یا در یک ملکی که اشخاصی هم صاحب عرصه و اعیان باشند اینهابنظر من خیلی صریح دراین قانون پیش بینی شدهاست که اینها چطور فروخته شود (کشاورز صدر – توافق است وغلط است) هیچ همچنین نیست وغلط نیست (کشاورز صدر – یعنی نباید به آنها داده شود) اتفآقا این یک ارفاق خیلی زیادی شدهاست برای اینکه اشکالتراشی نکنند برای رعایا اگر یک کسی واقعاً آنجادوتا دکان ساخته، یا یک خانه تهیه کرده، یا یک باغی درست کرده برای این دیگر اشکال تراشی نکنند و برای این تشکیلاتی قائل نشویم یک مبلغی هزینه سفرو فوق العاده بشود که میخواهند بروند آنجا تقویم و ارزیابی بکنند یا نقشه برداری بکنند توافق بکنند یکنفر از آنها یک نفر از طرف دولت، یک نفر هم خبره مرضی الطرفین توافق بکنند و بفروشند حالا منظورم این بود که خود جناب آقای نریمان که خودشان وزیر دارایی بودند و مامورین وزارت دارایی را خوب میشناسند حالا نفرمایند که بهتر است این لایحه را پس بگیرند وبه یک کمیسیونی مراجعه بکنندولی هیچ توجه نفرمودند که در این کمیسیون یعنی در کمیسیون قوانین وزارت دارایی که در مجلس تشکیل میشود یا هر کمیسیون دیگری هم که بخواهد لایحهای تنظیم کند بوسیله وزارت دارایی با ید بیاید در این کمیسیون، در این کمیسیون اکثراً اشخاصی شرکت دارند که یک عمر سابقه خدمت در وزارت دارایی داشته اندودارند از قبیل خود بنده که این افتخار را دارم که بیشتر از سی سال در وزارت دارایی خدمت کردهام جناب آقای وارسته وزیر دارایی که اطلاعاتشان بسیار وسیع و بسیط است در امور مالی و هر نظری که بدهند واقعاً صائب است و مورد پسند، جناب آقای گنجهای نایب رییس محترم مجلس شورای ملی ایشان عمری را در وزارت دارایی طی کردهاند آقای امینی وهمینطور سایرآقایان یک عده زیادی اعضای وزارت دارایی هستند جناب آقای اردلان، همه اینها مردمانی هستند مطلع وبصیر خلاصه اگر بنا است با نظر بد بینی بخواهیم جزءجزء این لایحه را انتقادبکنیم وپیشنهادی هم ندهیم این لایخه بنظر بنده بجایی نخواهد رسید.

بنده هیچوقت فراموش نمیکنم که یک وقت به آقایان عرض کردم که در۲سال قبل وزارت کشاورزی اعلان کرده که دو هزاردستگاه تراکتورمیخواهم بایران واردبکنم و نتیجه اش این که تراکتوری واردایران نشدوکسی هم تراکتورواردنکرد و حالاباوضع حاضرتراکتور بسیاربداست مطلب دیگری که میخواستم عرض کنم خدمت جناب آقای نخست وزیر هم عرض کردهام و درکمیسیون بهداری مجلس هم گفتهام و مورد تصدیق و تاییداعضای کمیسیون و کفیل وزارت بهداری قرارگرفت موضوع بسیارمهمی است در۲سال و یایک سال و نیم قبل درکنفرانسی که دراسلامبول تشکیل شد سازمان بهداشت جهانی تصمیم میگیردچهارکارخانه ددت سازی بچهار کشورازممالک خاورمیانه مجاناوبلاعوض بدهندیکی از این ممالک ایران بودهاست یکی ترکیه و یکی پاکستان و یکی هم یا مصراست یاهندوستان.

عرض دیگربنده مربوط به وضع کلی اقتصاد کشوراست بنده مطابق احصاییهای که بدست آورده م یکی ازچیزهایی که مورد احتیاج عموم است موضوع چای است متاسفانه دستگاه قاچاق طوری است که اصلابه کسی مهلت نمیدهد(مهندس غروی – احسنت) بنده احصاییهای بدست آوردهام که درحدود۷الی ۸هزار تن واردات چای ازخارجهاست. مهندس غروی – موضوعی ازچای مهمترتوی این مملکت نیست که همه اش روی چای صحبت میفرمایید؟ کهبد – بنده یقین دارم این عمل و روشی که دولت انگلستان پیش گرفتهاست جزبه زیان خودش به زیان دیگری نباشد البته بماهم زیان واردمی آیدولی چون ما یک روشی اتخاذکردهایم که اگرکارخودمان را باآن روش تولیدی و کشاورزی انجام بدهیم ماچندان ضرروزیانی نخواهیم بردولی درعین حال اینها بیشترازماضرر خواهند کرداین نکته را آقایان باید متوجه باشند که هرقدرلجاجت بکننددرست است بضررماخواهدبود ماهم باید مطالبه ضرروخسارت بکنیم ولی آنهاهم بیشترضرروزیان خواهندبردوبعدازمدتی تاریخ قضاوت خواهد کردکه سیاستمداران انگلستان بزیان ملت انگلستان و سایرملل دنیا اقدام کردهاند بنده عرایضی داشتم که اینجابطوراختصار یادداشت کردهام حضور آقایان عرض کردم حالاکه ما از دولت جناب آقای دکتر مصدق پشتیبانی کردیم و به لایحه اختیارات رای دادیم باید هریک ازآقایان محترم آنچه به نظرشان میرسد از پیشنهادات مفید که بخیرو صلاح مملکت باشد بدون تذکربدهند و بنده کمال تشکررا دارم که چندین فقره پیشنهادکردم که مورد توجه جناب آقای نخست وزیر قرارگرفت یکی راجع به چغندر بودیکی راجع به پنبه بود و پیشنهادات دیگر از این قبیل که بنده خدمتشان عرض کردم و پیشنهاددادم و مورد توجهشان قرارگرفت و بنده از این حیث ازایشان تشکرمیکنم ولی البته ماباید سعی کنیم بیشتر توجه بامورکشاورزی و بازرگانی خودمان مخصوصا کارهای تولیدی داشته باشیم بنده آنچه استحضار پیداکردم درجراید هم بود البته آقایان هم کم و بیش اطلاع دارند اعلانی از طرف سازمان برنامه بود برای خرید ۱۱۰۰ دستگاه تراکتور بنده هرچه با مطلعین امر مشورت کردم و خودبنده هم مطالعه کردم دیدم بااین عملیاتی که پیش گرفتهاند و این رویهای که اتخاذشدهاست بهیچوجه من الوجوه تراکتوربرای ایران نمیشودخرید برای اینکه آقایان استحضاردارندبطورکلی اجناسی که درکارخانجات اروپا و آمریکاساخته میشوداین یک قیمتهای مخصوصی دارند که قابل کم و زیادشدن نیست مثلا فرض بفرماییدکه یکدستگاه اتومبیل باری انترناش را بنده عرض میکنم یایک دستگاه تراکتوراینها مینشینند سندیکایی خودشان دارند قیمت را درنظرمی گیرندوبانظراتحادیه قیمت رویش میگذارند و این قیمت قیمت مقطوع است و این قیمت فیکس برایش میشود کمااینکه تاکنون چندین میلیارد دلار دولت آمریکا باین کارخانجات معامله کردهاست و تمام باین قیمتهابوده و یکی دیگر از نقصهایی که بنده درآن اعلان دیدم این است که پانصدهزارتومان ودیعه خواستهاند نتیجه این خواهدشدآنهایی که اجناس خوب دارند شرکت نمیکنند کمااینکه الان ۲یا ۳ ماه است که دولت این اعلان مناقصه را گذاشتهاست و کسی شرکت ننمودهاست و بالنتیجه یک عدهای اشخاص دلال و غیر وارد وقتیکه اشخاص صحیح شرکت نکردند آنهاواردمی شوند و بالنتیجه بزیان کشورتمام میشود بنده خواستم مخصوصا ازمعاون جناب آقای نخست وزیرتقاضاکنم که باین قسمت توجه کنندوببینندکه دولت آمریکا یادولت سویس دولت فرانسه اینها بچه نحوباکارخانجات معامله میکنند این کارخانجات برای اجناسشان یک قیمت معینی دارند نه کم نه زیاد و بایددوچیزرادرنظربگیرند یکی حقوقی که به نمایندگی آنها داده میشود و یکی تخفیف صادرات بایدبانمایندگیهای آنها صحبت بکنند و ایندوقسمت را درنظربگیرندتاتراکتور بکشوروارد شود.

شهر ری هفت تلگراف، رشت ۷تلگراف، آبادان شش تلگراف، مشهد پنج تلگراف، قم پنج تلگراف، اصفهان چهار تلگراف، شیراز چهار تلگراف، بهبهان دو تلگراف، خرمشهر دو تلگراف، پهلوی دو تلگراف، و سایر اسامی که میخوانم هر کدام یک تلگراف تویسرگان، لنگرود، بجنورد، بابل، بندرگز، بروجرد، چالوس، آغاجاری، خرم آباد، چهارگان، کرج، الیگودرز، محمودآباد، بابل، قصر، رضاییه، مرزن آباد، شاهپور، تبریز، لار، تلگرافات اینها است و چون نمیتوانم امضاء کنندگان محترمش را بعرض آقایان برسانم و مطالب را هم جداگانه بگویم فقط خلاصه ایی از مهمترین مطالب این تلگرافات را که از نمایندگان محترم خواستهاند بنده بعرض میرسانم تمام تلگرافات بدون استثناء پشتیبانی از دکتر مصدق و تنفر از دولت آقای قوام و خوشنودی از سرنگون شدن آن دولت پوشالی و مزدور اجنبی است و تقاضای محاکمه مسئولین قتل دسته جمعی ملت رشید ایران در واقعه سی تیرماه ۱۳۳۱ (اقبال – همه تلگرافات اینطوراست وهمه این تقاضا را دارند) عرض کردم البته همه این طوراست ضبط مایملک قوام بنفع شهدا و کسانی که زخمی شدهاند و فامیلشان که فاقد وسایل زندگی هستند و شکایت از کاندیداها که بانتظار وکالت از پنجاه ناحیه ایی که انتخاباتش انجام نشده که بمحض این که دیدند قوام سرکاراست تلگرافهای تهنیت و تبریک زدهاند و البته مردم تقاضای انتقام از کسانی که خیانت به مملکت کردهاند بنحو اشد دارند.

این را بایدخودآ، ها بگوینداگریک قدری وجدان و شرف داشته باشند این حرف بنده را تصدیق میکنندکه نفت درانگلستان وجودخارجی نداردنفتی که متعلق به ممالک غارت زده ازجمله این میباشد پس هرنوع حکمی که تاحال علیه مادراین مورد صادر شده یادرآتیه صادربشودعلاوه براینکه برای مابهیچوجه من الوجوه ارزشی نداردخوددلیل برحقانیت ملت ایران است و بایدیکی ازدلایل محکم دولت ایران باشد که این هاقریب ۲۰ ماه است که مارادرمحاصره اقتصادی قراردادهاند و نگذاشتهاند که ماازمنابع طبیعی خودآنطوریکه باید و شایداستفاده کنیم و بایستی دولت ایران این را جزو دعاوی خودش ازبابت غرامتی که برای ماوارد شده بگنجاند این را عرض کردم و خواستم توجه دولت را جلب بکنم.

آن ۳ کشور استفاده کردهاند و متاسفانه کشورایران بعلت کشمکشی که بین سازمان برنامه و وزارت بهداری است استفاده ننمودهاست سازمان برنامه میگوید من بایدمداخله کنم وزارت بهداری میگوید که من باید مداخله کنم نتیجه این شدهاست درصورتیکه یکی ازکارهای مفید همین کارخانهاست که مورد احتیاج مااست مادرحدود۱۵۰۰ تن ددت درسال احتیاج داریم که برای امورکشاورزی برای مالاریا و برای سایرچیزهامورداحتیاج مبرم است از طرفی باید ۱۱۰۰ دلار برای هرتن ماپول بدهیم و خود این قریب ۲میلیون دلارمیشود درصورتیکه اگر این کارخانه رابیاوریم علاوه براینکه یک عده کارگر ایرانی مشغول کارمی شوند یک همچومبلغ هنگفتی ازخزانه این کشور بیرون نمیرود بنده مخصوصا توجه دولت راباینکارمعطوف میدارم بخصوص که بنده شنیدم بعضی ازدول سهمیه خودشان را ندادهاند و اگرتوجه عاجلی نشود که این کارخانه بایران واردشود خود آنها منصرف میشوند یعنی دیگر استفاده نخواهد شد و موضوع منتفی میشود بنابراین بنده میخواستم توجه دولت را باین موضوع جلب میکنم و تمنی میکنم که باین قضیه حیاتی توجه بکنند عرض دیگربنده این است که وزارت کشاورزی بایدتوجه مخصوص بامورکشاورزی کشور بکنندواگرما به امور کشاورزی توجه کنیم بنده یقین دارم که بایک توجه مختصر شایددولت ایران درسال آینده بتواند ازحیث ارزیک کمک بسیارموثر و مهمی را به کشور بکند بنده اطلاع پیداکردم یعنی تلگرافی به بنده رسیده که عیناتقدیم مقام ریاست برای اقدام میکنم و این تلگراف ازکارمندان بنگاه شیمیایی کرج است متاسفانه چهارماه است حقوق آنها داده نشده بنده بااینکه چندین مرتبه خدمت آقای وزیرکشاورزی عرض کردم و قول قطعی بمن دادهاند و خدمت جناب آقای وزیردارایی هم عرض کردم خدمت جناب آقای معاون نخست وزیرهم عرض کردم ولی تاکنون هنوزتوجهی نشدهاست و این بیچاره هاغالبا عائله مندندواین تاخیرحقوق اسباب زحمت آنهاشدهاست که وضع مامطلوبی را ایجاد کرده و آنهامی خواستند اعتصاب بکنند و تحصن اختیار کنند بنده تاکنون ازآنهاجلوگیری کردم و خواش کردم و اینک هم خواهش میکنم ازدولت که یک توجه مخصوصی بفرمایندوحقوق این آقایان را تامین بکنند چون الان چهار ماه است که به آنهاحقوق داده نشده یکشاهی به آنهاحقوق داده نشده بنده حتی با آقای وزیر کشاورزی عرض کردم که شمااگرراست میگوییدیک شب شام نخورید یکروز ناهارنخورید این صحیح نیست (دکتر طاهری – اصلاح بودجه اش درکمیسیون بودجه تصویب شده) بلی بسیارمتشکرم ازاینکه کمیسیون بودجه تصویب کردهاست ولی باید حقوق آنهارابدهند.

یکی فارسی و شرعیات و تاریخ جغرافی و کاردستی و این جور سرگرمیها را میگفت که جوانکی بود بریانتین زده باشلوار پاچه تنگ و پوشت و کراوات زرد و پهنی که نعش یک لنگر بزرگ آن را روی سینهاش نگهداشته بود و دائماً دستش حمایل موهای سرش بود و دمبدم توی شیشهها نگاه میکرد. بنظرش همهٔ اشخاص سائیده شده و کهنه میآمدند و رنگ و روغن خود را از دست داده بودند. اکنون برای وزارت کاربهترین فرصتی است که باستنادقانون اختیارات تجدیدنظرکامل درقانون کارنموده وقانون کاری متناسب با احتیاجات امروزه کشوربتوضیح آقای نخست وزیر برساند باین منظور از۲ماه پیش باین طرف کمیسیونی مرکب ازعدهای از اشخاص ذی صلاحیت وپارهای ازکارمندان بصیر وزارت خانه مامور تنظیم قانون کارگردیده کمیسیون مزبور باحضوروزیرکارباتوجه بقوانین کارگری واجتماعی سایرکشورهای جهان وبخصوص کشورهای همسایه وهمچنین بادرنظرگرفتن شرایط خاصه کارگری کشور وسعی دراینکه کلیه افرادی که درموسسات مختلف صنعتی ونظیرآن کارمیکنند ازمقررات قانون برخوردار کردندبتدوین قانون جدید مشغول شده وتاکنون پیشرفت کاملی درقانون مزبور بعمل آمده امیدمیرود تابیست روزدیگر تجدید نظر کامل درقانون مزبور اتمام پذیرد.

عامری ـ البته اتفاق افتاده جنایتی واقع شده حتما بایستی روشن شود مخالفت بنده از این حیث نیست ولی میخواهم عرض کنم این رویهای که در همه جای دنیا معمول است که تقاضای کمیسیون خاصی میشود برای رسیدگی، آن کمیسیونها برای اعمال مجلس شورای ملی نسبت به نظارتی است که مجلس نسبت به اجرای قوانین از طرف دولت دارد وقتی که آقای پیراسته این جا توضیح دادند که این کار هنوز به جائی نرسیدهاست و در مرحله تحقیقاتی است هیچکس حق ندارد تا در مرحله تحقیقاتی است برود بخواند.

تصمیم متخذه کمیسیون بودجه دایر به اجازه استخدام آقای بابگن هاکوبیان دیپلمه داروسازی پاریس – مصوب ۱۶ آبان ۱۳۳۵ کمیسیون مشترک مجلسین و کمیسیون بودجه مجلس شورای ملی. چون عده کافی نیست تصویب صورت مجلس ببعدموکول میشود. نایب رئیس ـ رای میگیریم به پیشنهاد آقای آشتیانیزاده آقایانی که موافقند قیام کنند (عده کمی قیام کردند) تصویب نشد. ولی بعد از مشاوره باجناب آقای وزیر فرهنگ ازنظردوری جستن ازبعضی مشکلات قدری مفصل شد البته بنده اطلاع کامل ازتمام نقاط کشورندارم اگر پیشنهاداتی راجع به بعضی نقاط دیگرداردمانعی نیست بنده که پیشنهاد کننده میباشم باکمال میل میپذیرم ولی دلیل اینکه بنده این اصل را پیشنهاد کردم این است که بایدعرض کنم که امروزه بفرض وجوداختلاف زبان بین ساکنین یک کشور این عمل بهیچ وجه مانع ازایجادوحفظ وحدت ملی نیست ودربیشترکشورهای جهان زبانهای محلی ومتعددوجودداد.

نخستوزیر ـ بنده تصور میکنم که مطلب برهمه آقایان روشن است و در موضوع هیچ تردیدی نیست که این لایحه برای چه تقدیم شدهاست و این پول بچه مصرفی باید برسد همانطوری که سابق عرض کردم یک مصارف فوری و فوتی بودهاست البته یک مصارفی نیست که قبلا نقشهای داشته باشد ضرورتا پیش آمدهاست البته یک کارهای مفیدی با ۵ میلیون تومان میشود کرد سد میشود ساخت، احداث کارخانه میشود کرد، معدن میشود استخراج کرد اما موردش این مورد نیست این پول راما اجازه میخواهیم که خرج بشود برای احتیاجات خیلی فوری و آنی همان طوری که عرض کردم فلان راه را تسطیح بکنند.

سازمان برنامه تشکیلات این کار را دادهاست در مرحله اول آنجائی که جنگلهای مهمی داشته نواحی شمال، نواحی جنوبی دریای خزر آنجا در نظر گرفته شده برای جنگلبانی، این یک دستجات متحرکی لازم دارد و اینها وسایط نقلیه میخواهند اینها را اگر دیدهاند که چند عدد جیب داشتهاند شاید همه اش را هم ندیدهاند برای کارشان است جنگلها قسمت بندی شدهاست. یک نواحی دارد هر ناحیهای مسئولیتی دارد یک نگاهبانهائی دارد باید باین سرکشی بشود بکارهاشان رسیدگی بشود و غالبا هم متحرک هستند و این جیبها بیخود تهیه نشده برای احتیاجات ضروری است و خیلی هم دقت شدهاست.

گفت آقا یک مردی در این اتومبیل من سوار شد یک پیراهن پاره بر تن داشت گلوله آمد او را کشت وقتی افتاد بزمین رفتند پیراهن او را دیدند دیدند که تکه نان خشک لای آستین پیراهن خوددارد بخدا شما که ثروت دارید ولی او یک لقمه نان خشک توی پیراهن لای آستین پیراهن داشت این غذای ظهر او بود این شخص ایستاد و سینه خود را هدف گلوله کرد و شرافت برای شما خرید (در این موقع حالت تاثری بعموم نمایندگان و تماشاچیان دست داد) لیاقت و شرافتی که گرسنگان ایران، محرومین ایران برای ایران تهیه کردهاند ما که همه چیز داشتیم بخدا لیاقت این کار را نداشتیم.

خبری ازشان نشد تا آن دختره آمد.سلام و عليک و خودش را معرفی کرد و خيلی مودب. حالا اینها بین خودشان معاملات دارند چون اداره دولتی که نیست هر شرکتی یک حسابی دارد یک دخل و خرجی دارد، هر چند که همه متعلق بسازمان برنامه هستند و لی حسابهای اینها جداست و اگر یک چیزی احتیاج دارند از همدیگر میخرند، (اسلامی ـ توجه نفرمودید بنده چه عرض کردم) (اقبال ـ گفتند ازخارج میخرند) اشیائی را که خودشان دارند از خارج میخرند خوب این را من باید تحقیق کنم (اسلامی ـ بنده عرض کردم که رسیدگی بشود) که به بینیم آیا لزومی داشته یا نداشته این را روشن میکنم بنده معکوس فهمیدم.

دیدگاهتان را بنویسید