مذاکرات مجلس شورای ملی ۲۱ اردیبهشت ۱۳۲۹ نشست ۲۲ – ویکینبشته

ماده ۱- وزارت کشورمکلف است برای انتظام اتوبوسرانی عمومی شهر تهران و توابع شرکت واحدی بنام شرکت اتوبوسرانی عمومی بوسیله شهرداری تهران تاسیس نماید. ماده ۳- هشتاددرصد سهام درمقابل بهای ارزیابی شده اتوبوسهامتعلق به مالکین قبلی اتوبوسهای تهران و توابع که درتاریخ تقدیم لایحه دولت اجازه اتوبوسرانی دردست داشتهاند میباشد و بیست درصد دیگر سهام که غیرنقدی است درازای استفاده شرکت ازمزایا و منابع شهری متعلق به شهرداری تهران خواهدبود. حائری زاده- نریمان- لایحه آزادی زندانیان مقدم باید باشد.

دومین موضوعی که بنظربنده مورد دقت است که خواستم تذکر بدهم وضعیت کارمندان فعلی اتوبوسرانی است که وضعیت استخدامیشان بایددرنظرگرفته شودوبنظر بنده این یک مطلب اساسی است یک عده از این را ارتزاق میکردندوزندگیشان تامین میشده بایدپس از گذشتن این قانون یک فکراساسی برای آنهادرآئین نامه بشودکه برای همیشه وضعشان محفوظ شده باشدوبتوانند بایک وضعیت خوبی زندگی کنندولباس آنهابایدمورددقت قرارگیرد وضعیت این اتوبوس رانی باید درست شود و باید دقت بشود که یک چیزی که مطابق اصول دنیاباشدایجادبشود امروزاتوبوسرانی از اولین احتیاجات این شهراست دراین شهر باین بزرگی همه کس که نمیتوانداتومبیل داشته باشد یاسوارتاکسی بشودویک تومان بدهدبنده خواستم عرض کنم که این طبقه وضعیتشان طوری است که اقتضا داردازلحاظ حقوق بیشتربهشان توجه بشودالبته اینهایک عده زحمتکش هستند یکی ازآقایان بنظرم آقای نریمان این مطلب را فرمودندکه شوفرورانندهای که ۱۴ ساعت کارمیکند مغزوفکرش و دستش قادر به اینکه بتواندوظایفی را که دررانندگی داردرعایت کند نیست که یک تصادف و تصادمی رخ ندهدبنظربنده بایدیکساعات کارمعینی برای راننده و شوفر درنظرگرفت این قدرت کارش بیش ازهشت ساعت نیست باید دودسته باشندفرضایکدسته ازساعت ۷تا۲بعدازظهر و دسته دیگرازسعات ۲بعدازظهر تاساعت ۱۰ که این دودسته بتوانند وظایفشان را طوری انجام بدهند که از این جورتصادفی که حالامی شودکه نتیجه خستگی و فرسودگی شوفرورانندهاست جلوگیری بشوداین تذکرات درموقع طرح لایحه لازم است گفته شود که درآئین نامه این پیش بینیها بشود ازهرچیزمهمتراین است که ساعت کار اینهابایدمعلوم شودمثل کارگرهای دیگر دنیاکه ساعت کارشان معلوم است ضمنا نکته دیگری که بنده میخواستم عرض کنم که بایدموردتوجه باشد باید این دستگاه هم وقتی بوجودآمدبیمه بشوندبیمه اجتماعی برای این طبقه ضرورت دارد که اگردرنتیجه یک حادثهای تصادفی کرد شوفرورانندهای تلف شد وضع معیشت عائله اووزندگی آنهاقبلا پیش بینی شده باشد و همانطوریکه خوشبختانه دولت برای کارگر هاقانون خوب و مفیدی تصویب کرده و شاید دیروزبودکه آقای وزیرامورخارجه درمصاحبه شان فرمودندبنده دیدم که یک قدم بسیاراساسی برداشته شده (وزیرامورخارجه – مشمول اینهاهم میشود) بایدمشمول بشود و اینهاهم عطف بهمان قانون بشوند که اینها هم بتوانند استفاده کرده باشند البته درتقویم این اتوبوسهای موجود هم باید یک افرادباصلاحیتی را جناب آقای وزیرکشوردرنظربگیرند که درتقویم و تعیین میزان قیمت که سهام را تشکیل میدهد خیلی دقت بشود که یک چیزبی تناسبی از آب درنیاید بنده بیشتر از این عرضی نمیکنم و امیدوارم یک قدم مفیدی برای احتیاجات مردم برداشته بشودالبته ولایات هم بنوبه خودشان از این قانون استفاده میکنند.

احمد دهقان – بنده میخواستم راجع به این طرز دادن صورتجلسه عرض بکنم که البته بطوری که وعده میدهند از جلسه دیگر منظم میشود ولی همین دادن دم در هم موقعی که آقایان میآیند توی جلسه بعقیده من وقت کافی نمیگذارد برای آقایانی که اگراشتباهی دارند رفع بکنند برای اینکه فوراً جلسه تشکیل میشود و میپرسند که نسبت به صورتجلسه نظری دارید یا خیر و فرصت نیست که آدم بگوید نظری دارد یا ندارد (صحیح است) بنده میخواستم از آقایان که مأمور اصلاح آییننامه هستند استدعا کنند که درموضوع تقسیم صورتجلسه هم یک فکری بکنند که فرصت کافی باشد که نمایندگان بتوانند صورت جلسه را بخواند واگر یک اشتباهی شده باشد تذکربدهند چون این مورد بسیارمهمی است که بعضی وقتها ممکن است اظهارات نمایندگان تحریف شده باشد یا اشتباهی شده وتوجهی نکنند ویک اشکالات مهمی پیش بیاید اینست که بنده تقاضا میکنم که دراین مورد هم آقایان توجه داشته باشند که صورت جلسات بترتیبی بدست نمایندگان برسد که وقت کافی برای مطالعه داشته باشند اما نسبت به اظهارات خودم درآن قسمت صورت جلسه یکشنبه ۲۲ اردیبهشت خواستم عرض بکنم که آنچه من گفتم برطبق نوشتههایی بود چون صحبتم جنبه سیاسی داشت اینها رانوشته بودم وازروی نوشته خواندم ویک مقداری رامی بینم دراینجا نیست خواهش میکنم دستوربفرماییدبهمان ترتیب تصحیح کنند.

ماده ۵- کارکنان فعلی اتوبوسها ازقبیل راننده و کمک راننده و بلیط فروش و همچنین صاحبان سهام جزء درصورت واجدبودن شرایط استخدام درشرکت بردیگران حق تقدم خواهند داشت. وکیل پور – حالاکه آمدهام اجازه بفرماییدصحبت کنم بنده هم بعنوان موافق مطالبم را عرض میکنم (نایب رئیس – بفرمایید) اگرچه کلیه آقایان نمایندگان محترم علاقه قطعی و کامل دارندکه این لایحه هرچه زودتر بتصویب برسد ولی بنده فکرمیکنم که کاربرخلاف قاعده و ترتیب کردن صحیح نیست اولا ازمقام ریاست بایدگله کنم که امروزروز سوالات بوده و مطرح نفرمودند و درثانی اینکه میبایستی این پیشنهادی که بجای لایحه تقدیم دولت قبول شدهاست اقلا ۲۴ ساعت یا ۴۸ ساعت ازطبع و توزیع آن بگذرد که آقایان نمایندگان محترم بتوانند دراطرافش مداقه و مطالعه کامل بکنند و بنده بااین ترتیب فکرمیکنم که هیچیک ازآقایان حضور ذهن کافی نداشته باشند که پیشنهاد لازم رابدهند و امااین چیزی که بنده بخاطررعایت آئین نامه عرض میکنم و با آن موافقم و بصورت مخالف عرض میکنم این است که بنده یکی ازامضاکنندگان طرحی بودم که جناب آقای نریمان تهیه فرمودند و علت اینکه با آن طرح موافق بودم این بودکه مسئله وسائط نقلیه یکی ازمواردمورد احتیاج عامهاست که بسیار مهم است و بخصوص درشهرتهران عموما با آن سروکار دارندواین بایستی بدست خودمردم باشد و بدست مردم بودن درصورتی تامین میشود که اکثریت سهام آن دردست مردم و دولت باشدیعنی دردست شهرداری باشد بااینکه جناب آقای وزیرکشور با توضیحاتی که فرمودندخواستند بفرمایند که این لایحه هم درحقیقت همان منظوررا تامین میکندبنده مخالف هستم و فکرمیکنم چنین منظوری را تامین نمیکندبرای اینکه دراین طرح دردرجه اول هشتاددرصد ازسهام متعلق به صاحبان اتوبوس است و مادرآنجا منظورمان این بودکه استفاده منافعی که ازاینکارحاصل میشود و خیلی هم زیاداست بخودمردم برسد یک شهری که پول آسفالت دادهاست ایستگاههای اتوبوس دراختیار میگذارد اداره راهنمایی و رانندگی دارد و تمام مخارجات را متحمل میشودبایددرمنافع هم شریک باشد مطلب دیگراین است که یک خلاف اصلی دراینجا دیده میشود آن این است که میگویدهیئت مدیره شرکت از۵نفرمرکب خواهدبود که ازلحاظ حفظ مصالح عمومی سه نفرآنها بانتخاب انجمن شهر ازمیان نمایندگان انجمن شهرودونفر بانتخاب سایر صاحبان سهام تعیین خواهدشدبنده عرض میکنم که درقانون تجارت و شرکتهای سهامی یکی ازارکان شرکت مجمع عمومی است و مجمع عمومی که مرکب است ازصاحبان سهام اینهاهستندکه حق دارندهیئت مدیره را انتخاب کنند اگرشمااین حق را ازصاحبان سهام بگیرید یک کاری برخلاف اصل کردهاید درهرقانونی مابخواهیم قوانین گذشته را درنظرنگیریم و یک اصلی را نقض کنیم درحقیقت نقض غرض شدهاست و درحقیقت یک آش عجیبی درست میشود از این جهت بنده عقیدهام این است که از این فکرکه فقط سه نفراز نظرحفظ مصالح عمومی ازانجمن شهرانتخاب شود صرفنظرکنیم و بازیک ترتیبی بدهیم که نظرآقای نریمان تامین شود یکی ازگرفتاریهاومشکلاتی که جناب آقای وزیرکشور اشاره فرمودندکه نمیشود باطرح جناب آقای نریمان موافقت کرد این بودکه دولت ممکن است پول نداشته باشد (وزیرکشور- بنده همچوعرضی نکردم) ممکن است پول فراهم نشودبرای شهرداری بنظر بنده ممکن است پول فراهم بشودبرای شهرداری عوائد فراهم بشود دولت یک کمک خیلی سادهای میتواندبکند و منظورهم حاصل میشود و آن این است که تمام بنزین و روغن این اتوبوسهارا تازمانی که قیمت سهام آن سرمایهای راکه تعهدمیکند استهلاک نشدهاست مجانی دراختیار شان بگذارد بدون گرفتن پول و فکرمیکنم که این درظرف پنج ماه یا شش ماه این پانزده میلیون تومان استهلاک میشود برای اینکه روزی پنجاه یا شصت هزارتومان فقط پول بنزین است و روغن دولت میتوانداین کار را بکند یعنی قرضی است که منفعت دارد یعنی وقتی این قرض را گرفتند به مجرداینکه این سرمایه را گذاشتندازمنافع ۵۱ درصد هم استفاده خواهندکرد (نریمان – احتیاجی به آن مورد نیست چون خودصدی بیست درسال دومیلیون تومان منفعتش میشود) بسیارصحیح است امیدوارم چون خودجنابعالی مبتکر این طرح بودهاید راه حلهایی که خودجنابعالی نشان میدهید یابعناوین دیگری که آقایان قبول میفرمایند بفرماییدبنده مقصودم این است که منظوراساسی و اصلی و جهت اقتصادی این لایحه رعایت بشودودراینجامنظور شده باشد چون بنده قبلا عرض کردم باطرح این مطلب قبل ازگذشتن ۲۴ ساعت مخالفم فعلاعرضی نمیکنم و اگرمطرح شد درسایرمواردعرایض خودم را عرض میکنم.

وزیرکشور – چندنکته جناب آقای ملک مدنی فرمودندکه بنده باید توضیحاعرض کنم که این نکات منظور نظروزارت کشوردرموقع تنظیم آن لایحه بودهاست و این مطالب رادرآئین نامهای که الان یک نسخه اش پیش بینی شدهاست درنظرگرفته شدهاست و اتفاقا درآئین نامه که بعضی ازموادش درطرح جناب آقای کریمی گنجانده شدهاست درماده ۹ آن مدت عمل شرکت معین شدهاست و حالاهم بنده تعیین مدت را باختیار آقایان نمایندگان محترم میگذارم که موقع مقتضی پیشنهادبفرمایند و مورد قبول وزارت کشور خواهدبودمسئله دیگرراجع به لباس بودواین امری است که البته بایددرآئین نامه منظورشود و مسئله مهمی نیست که مابتوانیم آنرا درقانون بگذاریم راجع به بیمه درطرح پیش بینی شدهاست و درآئین نامه هم بودوبرطبق آنچه که درقوانین ماپیش بینی میکند بیمه کارگران و کارکنان و حتی اشخاص ثالث را مامنظورخواهیم کردوبنده درعرایض پریروز خودم این نکته را تذکردادم و اما مسئله دیگر که افرادباصلاحیت باشندبرای تقویم قیمت و ارزیابی البته دقت کافی خواهیم کردوبنده خاطرمبارک آقایان را مطمئن میکنم که منظوراساسی ما چنانکه آقایان این نظررادارند ماهم منظورمان این است که کاملا رعایت حقوق مردم ازهمه جهت بشودوچون همین امروزوزارت کشور دستورتشکیل مقدمات انجمن شهررا دادهاست و شروع بکارخواهیم کردامیدواریم بیشتر اینکارهازیرنظر انجمن شهروهمکاری وزارت کشورانجام بگیرد.

بنده هم آنجا بودم آقای محسن رئیس در ضمن نطقی که پشت آن میزی چای کرده بودند شاهکار نطقشان این بود که وقتی من رفتم بانگلستان روابط ورزشی ایران را با انگلستان رو براه خواهم کرد و ورزشکاران ایران را بانگلستان خواهم برد مثل اینکه ما با انگلستان دیگر هیچ کاری نداریم و فقط کار ورزش است و اتفاقا آنروز آقای عبدالرحمن فرامرزی هم آنجا بودند در آنموقع و همین ایراد را کردند که آقا ما خیلی کارها داریم تنها کار ورزش نیست این را ملاحظه بفرمائید، این خوبش است. نایب رئیس ـ آقای محمد علی مسعودی. نایب رئیس – بستهاست به نظر اقایان نمایندگان بایدباین موضوع رای بگیریم آقایانی که موافقندبانظرآقای نبوی قیام بفرمایند (اغلب برخاستند) تصویب شد.

اینجانب پیشنهاد مینمایم که پس ازمذاکره یک موافق و یک مخالف به کفایت مذاکرات رای گرفته شود. ۴۱- بررسی قوانین وآئین نامههای مربوط به خدمت نظام وظیفه ازنقطه نظر اصلاحات که درجریان است. ماده ۶- وزارت کشورمکلف است بوسیله شهرداری هرمحل درهریک ازشهرهای دیگرکشور که اتوبوسرانی دایراست و یانقاطی که باتوبوسرانی محتاج شود برطبق مقررات این قانون و آئین نامههای مربوطه به تاسیس شرکت مبادرت نماید. آئین نامه اجرای این قانون را وزارت بهداری تنظیم و بتصویب کمیسیون بهداری مجلس خواهدرسانید. شرکت میتواند با تصویب مجمع عمومی صاحبان سهام هر یک از کارخانههای خود را که مقتضی بداند با تشکیل شرکت سهامی مستقلسهام آن را جداگانه منتشر و به فروش برساند شرکت موظف است انتشار سهام این قبیل کارخانهها را ظرف دو سال از تاریخ تصویب این قانون خاتمهدهد مادام که اکثریت سهام شرکتهای مستقل مذکور به فروش نرسیده باشد هیأت مدیره و بازرسان شرکت از بین کارکنان شرکت سهامی کارخانههایایران یا خریداران سهام انتخاب میشوند و از این بابت هیچ گونه حقوق و مزایایی به آنان پرداخت نخواهد شد.

شوشتری ـ بسم الله الرحمن الرحیم ماده ۶ اراضی خالصه که اعیانی آن متعلق به اشخاصی است از طرف بانک به توافق یا با توافق که صحیح است به صاحبان اعیانی در صورتیکه طالب باشند نقدا یا به اقساط پنجساله فروخته میشود عرصه خانههای مسکونی رعایا مجانا واگذار میشود در این ماده از نظر اصول نما اگر اعیانی راما به نحو مطلق بگیریم اراضی که در آن کشت میشود باغ میشود غرس اشجار میشود استخر ساخته میشود اینها اعیانی است اینها نما است دیگر موضوعی باقی نمیماند یعنی همه باید مجانا واگذار شود (صحیح است) و اگر غیر از این بود که خانه هائی که در این اراضی ساخته شده بناهائی که ساخته شده گاراژ و مستقلاتی که ساخته شده اینها بایستی به طور صریح روشن بشود این جور ماده ترتیب دادن همان بساطها میشود همان اغراضها میشود (کشاورز صدر ـ خانه رعیتی) خانههای رعیتی بلی یک کسی دکان بزازی یک بنکداری هم ساخته اینهم رعیت است رعیت را که نگفتهاند حتما باید مثل رعایای کرمان و خراسان و آذربایجان لخت وستر عورت هم نداشته باشند رعیت را ما انشاء الله سعی میکنیم که همه چیز داشته باشند (نمایندگان ـ انشاءالله) این ماده به این کیفیت اگر اعیان را درست و تمام اگر به معنی نمای موجود تلقی کنیم نمای موجود از نظر قضاوت اعیان است و باید مجانا واگذار بشود وباید این ماده روشن بشود به طوری که اسباب زحمت نشود.

این طرز استدلال جنبه حسابدارى دارد این طرز استدلال یک شاهى دادن یک شاهى گرفتن است که مىگویند که هر عملى که ما مىکنیم باید ببینیم نتیجه چیست؟ پارسا – بنده باکفایت مذاکرات مخالفم و گمان میکنم بیشتر بایددراین مورد توضیح داده شودنظرم براین است که در شان مجلس نیست که دردوموضوع متشابه دونظرمخالف را بدهدوحتی درشان دولت هم نیست که دولایحهای که با همدیگرمتناقض است به مجلس بدهدمابرای رعایت منافع عمومی یک امتیازی که برای شرکت تلفن داده شده بود دراین مجلس لغوکردیم دوباره آمدیم یک امتیازنامحدودبلامدتی برای عدهای ازاشخاص داریم میدهیم آقایان باید توجه داشته باشند که درتمام کشورها که وسایل عمومی را دردست دولت میگذارند برای این است که منافع خصوصی منافع عمومی را ازبین نبردآن روزدراینجا جناب آقای نریمان بیانی فرمودند و پیشنهادی هم فرموده بودند این پیشنهاداقل مایقنع بود آن چیزی بودکه میشدقانع شد والامن تعجب میکنم شماهمانطور که جناب آقای وکیل پور فرمودندیک لایحهای آورده شده دراینجابرای اینکه آن راقانونی بکنیم و استدلال بکنیم لازم است که اصولی از قانون تجارت را نقض بکنیم تااین درست بشوداین آقاخلاف اصل است این چه کاری است که مامیکنیم؟

کهبد – بعقیده بنده این یکی از لوایح مهمی است که بایدموردتوجه قراربگیرد و درحدوددوسه جلسه دراطاق خصوصی یعنی درجلسه خصوصی دراین مورد صحبت شد(نریمان – ولی به نتیجه نرسیداین پیشنهادنتیجه آن کمیسیون نیست) عدهای هم تعیین فرمودند درکمیسیون مخصوصی که اعضای کمیسیون کشور و چندنفردیگر هم شرکت داشتند درآنجابحث شد و مشورت کردیم و درحدودسه ساعت باحضورآقای وزیرکشور و نظریات مختلفی آنجا ابرازشد و بالنتیجه یک عدهای عقیده شان بانظرآقای وزیرکشوراین بود که اینکارزودتر تمام بشود و چون مدتی است که الان این موضوع دردستورمجلس است و مجلس هم باید کارهای دیگرش را انجام بدهد و ازطرفی آقایان هم هرنظری دارند میتوانند در سوادکفایت مذاکرات کردم و خواهش میکنم آقایان رای بدهندکه وقت مجلس بیشترازاین تلف نشود.

دیدگاهتان را بنویسید